• Tax Highlights - Decembar 2017
Članak:

Tax Highlights - Decembar 2017

25 December 2017

IZMENE I DOPUNE PORESKIH ZAKONA

Skupština Srbije je dana 14. decembra 2017. godine usvojila izmene i dopune seta poreskih zakona kao i Zakona o radu, koji su objavljeni u Službenom Glasniku Republike Srbije br. 113/17.

Detaljnije o izmenama navedenih zakona u nastavku teksta.

IZMENE ZAKONA O POREZU NA DOHODAK GRAĐANA

Primena od 1.01.2018.

  • Izmenama Zakona o porezu na dohodak građana, precizicirano je koji dohodak se smatra dohotkom ostvarenim na teroriji Republike Srbije za obveznika nerezidenta i to kao dohodak ostvaren po osnovu rada koji nerezidentno lice obavlja na teritoriji Srbije, kao i po osnovu prava nastalog na teritoriji Srbije, uključujući i pravo po osnovu imovine koja se nalazi na teritoriji Srbije kojom nerezidentno lice raspolaže.
  • Od oporezivanja su izuzeta sledeća primanja: primanja (osim zarade) po osnovu finansijske podrške porodici sa decom; primanja po osnovu usluge socijalne zaštite i materijalne podrške; novčana pomoć za lica koja nisu u radnom odnosu kod davaoca  pomoći, kao i za zaposlena lica, isključivo za lečenje u zemlji ili inostranstvu, u visini stvarnih dokumentovanih troškova lečenja u zdravstevnoj ustanovi i troškova prevoza i smeštaja; novčana pomoć fizičkim licima koja nisu zaposlena kod davaoca, a koja ne predstavljaju ekvivalent za neki njihov rad, u iznosu do RSD 12,375 ostvarenu kod jednog isplatioca.
  • Propisana je dodatna odredba da se zaradom smatraju i primanja u vezi sa radom kod poslodavca koja po osnovu prava iz radnog odnosa lice ostvari po prestanku radnog odnosa.
  • Zaradom se ne smatra premija osiguranja koju poslodavac plaća za sve zaposlene kod neživotnog kolektivnog osiguranja od posledica nezgode, uključujući osiguranje od povreda na radu i profesionalnih oboljenja i kolektivnog osiguranja za slučaj težih bolesti i hirurških intervencija, kao i premija kolektivnog osiguranja života za slučaj smrti zaposlenog usled bolesti koju poslodavac plaća za sve zaposlene.
  • Neoporezivi iznos zarade povećan je na iznos od RSD 15,000 za lice koje radi sa punim radnim vremenom a primenjuje se počev od zarade isplaćene za januar 2018. godine.
  • Osnovicu poreza na zarade fizičkih lica, rezidenata Republike Srbije koji su upućeni u inostranstvo na stručno osposobljavanje i usavršavanje za potrebe poslodavca  čini iznos zarade koju bi ostvarili u Republici Srbiji na istim ili sličnim poslovima.
  • Propisano je i produženje prava na korišćenje postojećih olakšica za oporezivanje zarada i doprinose za zapošljavanje novih lica za zarade isplaćene zaključno sa 31. decembrom 2019. godine.
  • Precizirano je da se prihod od izdavanja nepokretnosti koji ostvari preduzetnik paušalac  ne oporezuje kao prihod od samostalne delatnosti.
  • Nabavna cena prava, udela ili hartije od vrednosti koje je obveznik stekao nasleđem ili poklonom, uvećava se godišnjim indeksom potrošačkih cena od dana sticanja do dana prenosa, za svrhe određivanja kapitalnog dobitka.
  • Dodata je odredba da se za lica koja su članovi organa uprave pravnih lica kod kojih nisu zaposlena, prilikom upućivanja na službeni put, ne plaća porez na druge prihode na dokumentovane naknade troškova najviše do iznosa tih troškova koji su izuzeti od plaćanja poreza na zarade za zaposlene prema članu 18. Zakona.

Primena od 1.07.2018.

  • Izmenjen je način obračuna naknade za porodiljsko odsustvo tako da se za prosek zarada uzima osnovica doprinosa za zaradu isplaćena u prethodnih 18 meseci, a refundiranje će se vršiti najviše do 3 prosečne zarade u Republici (prethodno je bilo do 5 prosečnih zarada).

Primena od 1.10.2018.

  • Prilikom osnivanja pravnog lica/preduzetnika, predviđeno je oslobođenje od plaćanja poreza  na zarade za osnivača/preduzetnika,  kao i za najviše 9 novozaposlenih lica u godini osnivanja i narednoj godini. Propisan je uslov da je lice za čiju se zaradu koristi olakšica, pre osnivanja, odnosno zasnivanja radnog odnosa, bilo prijavljeno najmanje 6 meseci neprekidno u evidenciji Nacionalne službe za zapošljavanje  ili da je u periodu od 12 meseci pre osnivanja/zasnivanja radnog odnosa kod poslodavca, steklo srednje, više ili visoko obrazovanje.

Primena od 1.01.2019.

  • Definisana je obaveza vođenja poslovnih knjiga za obveznike poreza na prihode od samostalne delatnosti:
    • Po sistemu dvojnog knjigovodstva – za preduzetnika koji obavlja registrovanu delatnost i plaća porez na stvarni prihod;
    • Po sistemu prostog knjigovodstva – za preduzetnike poljoprivrednike i preduzetnike druga lica (obveznici PDV);
    • knjiga ostvarenog prometa - za preduzetnika koji obavlja registrovanu delatnost i plaća porez na paušalni prihod.

IZMENE ZAKONA O DOPRINOSIMA ZA OBAVEZNO SOCIJALNO OSIGURANJE

  • U osnovicu doprinosa za zaposlene i za poslodavce ne uračunavaju se primanja koja zaposleni ostvari od poslodavca, na koja se ne plaća porez na zarade u skladu sa Zakonom o porezu na dohodak građana.
  • Najviša i najniža osnovica doprinosa se od 1. januara 2018. godine utvrđuju za celu kalendarsku godinu i objavljuju jednom godišnje.
  • Propisano je i produženje prava na korišćenje postojećih olakšica za doprinose za zapošljavanje novih lica za zarade isplaćene zaključno sa 31. decembrom 2019. godine.

Primena od 1.07.2018.

  • Za preduzetnika koji ostvaruje ostale naknade po osnovu rođenja i nege deteta i posebne nege deteta u skladu sa zakonom kojim se uređuje finansijska podrška porodici sa decom, ne plaćaju se doprinosi za obavezno socijalno osiguranje po tom osnovu za vreme ostvarivanja prava na tu naknadu. Međutim ukoliko preduzetnik nastavlja da obavlja preduzetničku delatnost za vreme ostvarivanja prava na ostale naknade, osnovicu doprinosa čini lična zarada, odnosno oporeziva dobit, odnosno paušalno utvrđeni prihod.

Primena od 1.10.2018.

  • Prilikom osnivanja pravnog lica/preduzetnika, predviđeno je oslobođenje od plaćanja doprinosa za zarade za osnivača/preduzetnika,  kao i za najviše 9 novozaposlenih lica u godini osnivanja i narednoj godini.

IZMENE ZAKONA O RADU

Primena od 25.12.2017.

  • Poslodavac je dužan da na osnovu ugovora o radu ili drugog ugovora o obavljanju poslova podnese jedinstvenu prijavu na obavezno socijalno osiguranje najkasnije pre stupanja lica na rad. Propuštanje  ovog  roka  predstavlja  prekršaj  za koji se izriče novčana kazna.
  • Poslodavac je dužan da vodi dnevnu evidenciju o prekovremenom radu zaposlenih. Za nepoštovanje ove obaveze propisana je novčana kazna za pravno lice od RSD 150,000 do RSD 300,000, a preduzetnik sa kaznom od RSD 50,000 do 150,000, dok će se novčanom kaznom od RSD 10,000 do 20,000  kazniti zastupnik pravnog lica.
  • Prilikom otkaza zaposlenom od strane poslodavca, upozorenje se dostavlja zaposlenom lično, u prostorijama poslodavca ili na adresu zaposlenog.
  • Novčanom kaznom od RSD 400,000 do RSD 1,000,000 kazniće se za prekršaj poslodavac sa svojstvom pravnog lica, ako zaposlenom uskrati pravo na otpremninu.
  • Odluka o minimalnoj ceni rada za period januar-decembar 2018. godine u iznosu od RSD 143 je objavljena u “Službenom glasniku RS” broj 88/2017 od 29.09.2017. godine.

USVOJENE IZMENE ZAKONA O ROKOVIMA IZMIRENJA NOVČANIH OBAVEZA

Primena od 1.3.2018.

Izmenama i dopunama Zakona o rokovima izmirenja novčanih obaveza uvedena je obaveza registrovanja faktura i drugih zahteva za isplatu, izdatih od strane poverilaca u komercijalnim transakcijama između javnog sektora i privrednih subjekata, odnosno između subjekata javnog sektora, u kojima su subjekti javnog sektora dužnici.

Registrovanje faktura se vrši preko Centralnog registra faktura koji vodi Ministarstvo finansija – Uprava za trezor.

Propisane su novčane kazne od RSD 100,000 do 2,000,000 za prekršaj za pravno lice, odnosno privredni subjekt ili subjekt javnog sektora, ako ne registruje izdate fakture i druge zahteve za isplatu u centralnom registru faktura.

Novčanom kaznom od RSD 5,000 do 150,000 kazniće se za prekršaj odgovorno lice u javnom sektoru, ukoliko subjekt javnog sektora kojim rukovodi izmiri novčanu obavezu po fakturi i drugom zahtevu za isplatu, koji nisu registrovani u centralnom registru faktura.

IZMENE ZAKONA O PDV

Primena od 1.1.2018.

  • Smatra se da nije izvršen promet dobara i usluga koji vrši davalac koncesije koncesionaru, odnosno koncesionar davaocu koncesije u okviru realizacije ugovora o javno-privatnom partnerstvu sa elementima koncesije, zaključenog u skladu sa zakonom kojim se uređuju javno-privatno partnerstvo i koncesije, pod uslovom da su davalac koncesije i koncesionar obveznici PDV koji bi, u slučaju kada bi se taj promet smatrao izvršenim, imali u potpunosti pravo na odbitak prethodnog poreza.
  • PDV obveznici imaju pravo na odbitak prethodnog poreza kod izdataka za ishranu i piće zaposlenih, odnosno drugih radno angažovanih lica u ugostiteljskim objektima obveznika kada po tom osnovu naplaćuju naknadu.
  • Ako je obveznik PDV greškom obračunao PDV kao da je poreski dužnik iz člana 10. stav 1. tačka 3) i stav 2. ovog zakona i pritom je obračunati PDV iskazao kao prethodni porez, po kom osnovu poreski organ u postupku kontrole rešenjem izvrši ispravku odbitka prethodnog poreza, obveznik PDV ima pravo da na osnovu rešenja poreskog organa smanji obračunati PDV.
  • Mesto prometa jedinstvene turističke usluge je mesto u kojem pružalac usluga ima sedište ili stalnu poslovnu jedinicu ako se promet usluga vrši iz stalne poslovne jedinice koja se ne nalazi u mestu u kojem pružalac usluga ima sedište.
  • Zakonom je predviđeno odlaganje primene Pravilnika o obračunu PDV na 01. jul 2018. godine.
  • Omogućeno pravo na refundaciju PDV za kupovinu prvog stana koji je predmet hipoteke, odnosno predmet izvršenja u izvršnom postupku.

Primena od 1.4.2018.

  • Definisan je pojam Investicionog zlata, kao i uslovi za poresko oslobođenje sa delimičnim pravom na odbitak prethodnog poreza za obveznike koji se bave prometom navedenih dobara.

Primena od 1.1.2019.

  • Propisano je oslobođenje PDV za dobra koja putnik koji nema  prebivalište ni boravište u Srbiji, otprema u inostranstvo u ličnom prtljagu za nekomercijalne svrhe. Ministarstvo Finansija će doneti pravilnik koji bliže uređuje ovo pitanje, kao i postupak vraćanja PDV putniku. Usled navedenog je ukinut institut refakcije PDV stranom državljaninu.

IZMENE ZAKONA O POREZU NA DOBIT

Obračun poreza za 2017. godinu

  • Precizirana je odredba vezana za ispravku vrednosti potraživanja, prema kojoj se trošak po navedenom osnovu priznaje ukoliko od roka za njihovu naplatu, odnosno realizaciju prošlo najmanje 60 dana do kraja poreskog perioda.
  • Posebno su precizirani uslovi za priznavanje rashoda po osnovu ispravke vrednosti potraživanja, kao i otpisa potraživanja za banke. Ukoliko banka izvrši otpis potraživanja po osnovu problematičnog kredita i prebaci ista iz bilansne u vanbilansnu evidenciju, otpis će biti priznat nezavisno od opštih uslova.

Primena od 1.4.2018.

  • Precizirano je da obaveza za porez po odbitku nastaje prilikom plaćanja nerezidentu naknade od usluga istraživanja tržišta, računovodstvenih i revizorskih usluga i drugih usluga iz oblasti pravnog i poslovnog savetovanja, nezavisno od mesta njihovog pružanja ili korišćenja, odnosno mesta gde će biti pružene ili korišćene. Ministar će doneti Pravilnik koji bliže uređuje navedene usluge.
  • Rok podnošenja poreske prijave za porez po odbitku je produžen na 3 dana od dana isplate prihoda nerezidentu.

Primena od 1.8.2018.

  • Izvršeno je usaglašenje sa propisima koji se odnose na prodaju stečajnog dužnika kao pravnog lica i obustave postupka likvidacije. Obveznik - stečajni dužnik nad kojim je u toku godine obustavljen stečajni postupak usled prodaje stečajnog dužnika kao pravnog lica, kao i i u slučaju obustave postupka likvidacije u toku godine, dužan je da podnese poresku prijavu u roku od 15 dana od pravosnažnosti rešenja o obustavi stečajnog odnosno likvidacionog postupka.

Obračun poreza za 2018. godinu

  • Izmenjen je način obračuna amortizacije nematerijalnih sredstava, umesto primenom degresivne metode po stopi od 10% na neotpisanu vrednost, primenjuje se proporcionalna metoda srazmerno veku trajanja koji je opredeljen momentom priznavanja tih sredstava u poslovnim knjigama obveznika u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo i MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP, na osnovicu koju čini nabavna vrednost svakog sredstva posebno.
  • Stalna sredstva koja se sastoje iz nepokretnih i pokretnih delova, razvrstavaju se po grupama shodno načinu na koji su evidentirana u poslovnim knjigama obveznika u skladu sa propisima kojima se uređuje računovodstvo.
  • Kod utvrđivanja prodajne cene za potrebe obračuna kapitalnog dobitka, ugovorena, odnosno tržišna cena  predstavlja cenu bez poreza na prenos apsolutnih prava, odnosno bez PDV.
  • Nabavna cena za svrhe utvrđivanja kapitalnog dobitka koriguje se na procenjenu, odnosno fer vrednost, utvrđenu u skladu sa MRS, odnosno MSFI, odnosno MSFI za MSP i usvojenim računovodstvenim politikama, ukoliko je promena na fer vrednost iskazivana u celini kao prihod perioda u kome je vršena, ne samo kada je reč o prodaji nepokretnosti, već svih prava koja su predmet kapitalnih dobitaka (uključujući i akcije i udele).
  • Ne postoji obaveza sačinjavanja izveštaja o transfernim cenama za transakcije koje se odnose na kapitalne dobitke (odnosno prodaju nepokretnosti, udela i sl.).
  • Preciziran je način utvrđivanja novozaposlenih radnika za korišćenje poreskog oslobođenja, tj. 100 dodatno zaposlenih na neodređeno vreme se poredi u odnosu na broj zaposlenih na nedoređeno vreme koje je obveznik imao na poslednji dan perioda koji prethodi periodu u kojem je započeo ulaganje (a ne na ukupan broj zaposlenih).

OBJAŠNJENJE U VEZI SA IZDAVANJEM I KNJIŽENJEM RAČUNA (FAKTURA) U PAPIRNOM I ELEKTRONSKOM OBLIKU BEZ UPOTREBE PEČATA I POTPISA

Zakonom o računovodstvu je omogućeno pravnim licima i preduzetnicima da svoje fakture izdaju u papirnom ili elektronskom obliku. Faktura koja je izvorno nastala u papirnom obliku ne mora sadržati pečat i potpis odgovornog lica, već je dovoljno da ista sadrži "identifikacionu oznaku" koja upućuje na odgovorno lice, odnosno lice koje je ovlašćeno za izdavanje te fakture.

Pravna lica i preduzetnici nemaju obavezu da fakturu, koja je izvorno nastala u elektronskom obliku, štampaju niti da se na tako odštampan dokument stavlja otisak pečata kako bi isti bio smatran validnim.