• Tax Highlights - Decembar 2019
Newsletter:

Tax Highlights - Decembar 2019

11 decembar 2019

USVOJENE IZMENE I DOPUNE SETA PORESKIH ZAKONA

 

Narodna Skupština Republike Srbije dana 6. decembra 2019. godine usvojila je set poreskih Zakona kao što su Zakon o poreskom postupku i poreskoj administraciji, Zakon o porezu na dohodak građana, Zakon o porezu na dobit pravnih lica, kao i Zakon o porezima na imovinu.

Zakoni stupaju na snagu osmog dana od dana objavljivanja u Službenom glasniku, a primena većine odredaba je odložena za početak 2020. godine.

U nastavku dajemo pregled najznačajnijih izmena i dopuna.

ZAKON O PORESKOM POSTUPKU I PORESKOJ ADMINISTRACIJI

Dostavljanje

  • Predviđa se dostavljanje poreskog akta na adresu elektronske pošte poreskog obveznika, preko portala Poreske uprave, odnosno preko jedinstvenog elektronskog sandučeta, u skladu sa zakonom kojim se uređuje elektronska uprava;
  • Poreski akt dostavljen u elektronskom obliku preko portala Poreske uprave, smatraće se dostavljenim danom postavljanja na portal Poreske uprave;
  • Poreski akt se može dostaviti fizičkim licima na adresu elektronske pošte samo ako se fizička lica saglase sa tim načinom dostavljanja.

Stranke u poreskom postupku

  • Poreska uprava preuzima poslove vođenja jedinstvenog informacionog sistema Lokalnih poreskih administracija najkasnije do 1. januara 2021. godine čime će Poreska uprava imati jedinstveni uvid u poreske i druge račune obveznika.

ZAKON O POREZU NA DOHODAK GRAĐANA

Izuzimanja dohotka od oporezivanja

  • Povećanje neoporezivog iznosa stipendija i kredita učenika i studenata do 30.000 dinara mesečno;
  • Naknade troškova boravka fizičkih lica koja učestvuju u programima Evropske unije i drugih međunarodnih organizacija izuzimaju se do 100.000 dinara mesečno;
  • Izuzima se dohodak nerezidenata koji borave na teritoriji Srbije do 90 dana u periodu od 12 meseci koji počinje i završava se u tekućoj poreskoj godini, kada je dohodak ostvaren od nerezidentnog poslodavca koji ne obavlja delatnost na teritoriji Republike Srbije. Izuzimanje se primenjuje i na dohodak koji nerezidentni obveznik ostvari od nerezidentnog nalogodavca koji obavlja poslovnu delatnost na teritoriji Republike Srbije, pod uslovom da sama usluga pružena nerezidentnom nalogodavcu ne služi njegovoj delatnosti, odnosno aktivnosti koju obavlja na teritoriji Republike Srbije.

Izmena poreske osnovice za zarade

  • Izvršeno je usklađivanje neoporezivih iznosa godišnjim indeksom potrošačkih cena;
  • Dinarski iznosi mesečnih zarada predstavljaju iznos prosečne mesečne zarade u Republici Srbiji isplaćene, odnosno ostvarene u periodu za prethodnih 12 meseci počev od meseca septembra u tekućoj godini, za koji period su objavljeni podaci republičkog organa nadležnog za poslove statistike;
  • Predviđeno je povećanje neoporezivog iznosa na 16.300 dinara;
  • Osnovica poreza na zarade novonastanjenog obveznika prilikom zaključenja ugovora o radu na neodređeno vreme kod kvalifikovanog poslodavca uz ispunjenje propisanih uslova može se umanjiti za 70%;
  • Pravo na umanjenje ostvaruje se za period od 5 godina od dana zaključenja ugovora o radu.

Izmene kod poreskog oslobođenja

  • troškovi prevoza za dolazak i odlazak sa rada - do visine cene mesečne prevozne karte u javnom saobraćaju, odnosno do visine stvarnih troškova prevoza, a najviše do 3.914 dinara mesečno moraju se dokumentovati.

Uvedene poreske olakšice za zapošljavanje novih lica

  • Novoosnovano privredno društvo koje obavlja inovacionu delatnost (osnovano zaključno sa 31. decembrom 2020. godine), može da ostvari pravo na oslobođenje od plaćanja poreza na zarade u periodu od 36 meseci od datuma osnivanja, za osnivače koji su zaposleni u tom društvu najviše do 150.000 dinara. Potrebno je da osnivač ima zaključen ugovor o radu sa novoonsovanim društvom i da je prijavljen na obavezno socijalno osiguranje, kao i da poseduje najmanje 5% akcija ili udela novoosnovanog privrednog društva;
  • Poslodavac koji zasnuje radni odnos sa "kvalifikovanim novozaposlenim“ do 31. decembra 2020. godine može ostvariti poreske olakšice u iznosu od 60%, 65% i 70% u 2020, 2021. i 2022. godini.
  • Odredbe koji se odnose na oslobođenje od plaćanja poreza po osnovu zarade kod poslodavca koji obavlja inovacionu delatnost će se primenjivati od 1. marta 2020. godine.
  • Postojeće olakšice za zapošljavanje novih lica produžene do 31. decembra 2020.

Prihod od samostalne delatnosti

  • Prihod koji preduzetnik ostvari, a koji se oporezuje porezom na drugi prihod, se ne uračunava u oporezivi prihod od samostalne delatnosti;
  • Izmenama je propisano da se pružanje revizorskih, računovodstvenih i usluga poreskog savetovanja može paušalno oporezivati;
  • Novi kriterijum za razvrstavanje preduzetnika paušalaca u grupe tako da jednu grupu čine preduzetnici paušalci koji obavljaju istu pretežnu delatnost, registrovanu u registru privrednih subjekata, odnosno delatnost od čijeg obavljanja je u poreskom periodu preduzetnik paušalac ostvario viši iznos prihoda u odnosu na onu koju je registrovao kao pretežnu delatnost;
  • Izmena roka za podnošenje zahteva za paušalno oporezivanje preduzetnika. Zahtev za paušalno oporezivanje može se podneti nadležnom poreskom organu do 31. oktobra tekuće godine za narednu godinu;
  • Lice koje započinje obavljanje delatnosti i koje se registruje u APR-u zahtev za paušalno oporezivanje može da podnese samo u momentu registracije.

„Test samostalnosti“ za preduzetnike i preduzetnike paušalce („preduzetnik“)

  • Bruto prihod preduzetnika koji obavlja aktivnost za istog nalogodavca i/ili sa njim povezanim pravnim licem („nalogodavac“), a koji ispuni 5 od 9 kriterijuma „testa samostalnosti“ oporezuje se kao drugi prihod po stopi od 20% bez umanjenja normiranih troškova.
  • Kriterijumi testa samostalnosti:
  1. nalogodavac određuje radno vreme preduzetniku ili su odmor i odsustva preduzetnika zavisni od odluke nalogodavca i naknada preduzetniku se ne umanjuje srazmerno vremenu provedenom na odmoru;
  2. preduzetnik uobičajeno koristi prostorije koje obezbedi ili obavlja poslove u mestu koje odredi nalogodavac za potrebe obavljanja poslova koji su mu povereni;
  3. nalogodavac vrši ili organizuje stručno osposobljavanje ili usavršavanje preduzetnika;
  4. nalogodavac je angažovao preduzetnika nakon oglašavanja u sredstvima informisanja u cilju potrebe za angažovanjem fizičkih lica ili angažujući treće lice koje se uobičajeno bavi pronalaženjem lica podobnih za radno angažovanje, a čija je usluga rezultirala angažovanjem tog preduzetnika;
  5. nalogodavac obezbeđuje sopstveni osnovni alat, opremu ili druga osnovna materijalna ili nematerijalna sredstva potrebna za redovan rad preduzetnika ili finansira njihovu nabavku, osim specijalizovanih alata, opreme ili drugih specijalizovanih materijalnih ili nematerijalnih sredstava koji mogu biti neophodni u cilju izvršavanja specifičnog posla ili naloga, ili uobičajeno rukovodi procesom rada preduzetnika, osim rukovođenja koje podrazumeva davanje osnovnog naloga u vezi sa naručenim poslom i razumnu kontrolu rezultata rada ili nadzor nalogodavca, kao dobrog privrednika, nad obavljanjem posla koji je naručio;
  6. najmanje 70% od ukupno ostvarenih prihoda preduzetnika u periodu od 12 meseci koji počinje ili se završava u odnosnoj poreskoj godini je ostvareno od jednog nalogodavca;
  7. preduzetnik obavlja poslove iz delatnosti nalogodavca, a za tako obavljene poslove njegov ugovor o angažovanju ne sadrži klauzulu po kojoj preduzetnik snosi uobičajeni poslovni rizik za posao isporučen klijentu nalogodavca, ukoliko takav klijent postoji;
  8. ugovor o angažovanju preduzetnika sadrži delimičnu ili potpunu zabranu preduzetniku da pruža usluge po osnovu ugovora sa drugim nalogodavcima, izuzev delimične zabrane koja obuhvata pružanje usluga ograničenom broju direktnih konkurenata nalogodavcu;
  9. preduzetnik obavlja aktivnosti uz naknadu za istog nalogodavca, neprekidno ili sa prekidima 130 ili više radnih dana u periodu od 12 meseci koji počinje ili se završava u odnosnoj poreskoj godini.
  • Nalogodavcem se smatra domaće ili strano pravno lice, preduzetnik ili preduzetnik paušalac koji je direktno ili indirektno angažovao preduzetnika;
  • Izmene za paušalno oporezivanje preduzetnika primenjivaće se za utvrđivanje poreza na paušalno utvrđeni prihod počev za 2020. godinu;
  • Prihod isplaćen preduzetniku ili preduzetniku paušalcu smatraće se prihodom od samostalne delatnosti bez obzira na prirodu njegovog odnosa sa nalogodavcem zaključno sa 1. martom 2020. godine.

ZAKON O DOPRINOSIMA ZA OBAVEZNO SOCIJALNO OSIGURANJE

Osnovica doprinosa

  • Propisano je da se osnovica doprinosa na zarade za zaposlene i poslodavce smanjuje za 70% za novonastanjenog obveznika prilikom ispunjenja propisanih uslova.

Stope doprinosa

  • Propisana je izmena stopa doprinosa za PIO na 25.5% odnosno 11.5% kada se doprinosi plaćaju istovremeno iz osnovice i na osnovicu;
  • Produženje važenja starih olakšica do 31. decembra 2020. godine za Poslodavca koji zaposli novo lice;
  • Propisano je produženje važenja starih olakšica do 31. decembra 2020. godine za poslodavca koji zasnuje radni odnos sa najmanje dva lica;
  • Propisane su olakšice za novoosnovano privredno društvo koje obavlja inovacionu delatnost, gde novoosnovano privredno društvo može da ostvari pravo na oslobođenje od plaćanja doprinosa na teret zaposlenog i na teret poslodavca iz zarade osnivača koji su zaposleni u tom novoosnovanom privrednom društvu;
  • Uređeno je da pravo na oslobođenje poslodavac može da ostvari za zarade osnivača isplaćene u periodu od 36 meseci od dana kada je osnovano privredno društvo kao i za svakog osnivača po osnovu njegove mesečne zarade, i to zarade čiji iznos nije viši od 150.000 dinara mesečno, a ukoliko je viši onda po osnovu dela zarade u visini najviše od 150.000 dinara;
  • Propisuje se oslobađanje od obaveze plaćanja doprinosa za PIO na teret zaposlenog i poslodavca za poslodavca koji vrši isplatu zarade kvalifikovanim novozaposlenim zaključno sa 31. decembrom 2022. godine.

ZAKON O PENZIJSKOM I INVALIDSKOM OSIGURANJU

  • Izmenama je uvedeno da se osiguranicima u smislu domaćih propisa više ne smatraju domaći državljani zaposleni u inostranstvu, ako za to vreme nisu obavezno osigurani kod stranog nosioca osiguranja, ili ako prava iz penzijskog i invalidskog osiguranja, po propisima te države, ne mogu ostvariti ili koristiti van njene teritorije;
  • Kao osiguranici samostalnih delatnosti dodaju se:
  1. lica koja rade na teritoriji Republike Srbije za stranog poslodavca, koji nema registrovano predstavništvo u Republici Srbiji, kod koga za obavljen posao ostvaruju naknadu, a nisu osigurani po drugom osnovu;
  2. lica koja, u skladu sa zakonom, obavljaju poljoprivrednu delatnost u svojstvu preduzetnika, ako nisu obavezno osigurani po osnovu zaposlenja;

ZAKON O POREZU NA DOBIT PRAVNIH LICA

Usklađivanje rashoda

  • Na teret rashoda banke priznaju se rashodi u vezi sa umanjenjem duga koji snosi banka, utvrđenog u skladu sa Zakonom o konverziji stambenih kredita indeksiranih u švajcarskim francima.
  • Navedena odredba primenjuje se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2019. godinu.

Usklađivanje prihoda

  • Prihodi koji rezidentni obveznik – investicioni fond ostvari po osnovu otuđenja imovine ne ulazi u poresku osnovicu.

Kapitalni dobici i gubici

  • Kapitalni dobitak i gubitak ne utvrđuju obveznici osnovani u skladu sa propisima kojima se uređuju investicioni fondovi.

Podsticaji kod ulaganja

  • Propisano je da se bankama priznaje pravo na poreski kredit u iznosu od 2% preostalog duga utvrđenog u skladu sa Zakonom o konverziji stambenih kredita indeksiranih u švajcarskim francima;
  • Poreski kredit banka može koristiti u dva uzastopna poreska perioda, i to u iznosu od 50% tako obračunatog poreskog kredita;
  • Neiskorišćeni iznos poreskog kredita može se preneti na račun poreza na dobit iz budućih obračunskih perioda, ali ne duže od deset godina;

Transferne cene

  • Predviđeno je da rezidentni obveznik koji se smatra krajnjim matičnim pravnim licem međunarodne grupe povezanih pravnih lica, dužno da nadležnom poreskom organu dostavi godišnji izveštaj o kontrolisanim transakcijama međunarodne grupe povezanih pravnih lica (Country by Country izveštaj);
  • Rezidentni obveznik, krajnje matično pravno lice, dužno je da nadležnom poreskom organu podnese Country by Country izveštaj najkasnije u roku od 12 meseci od isteka poslovne godine za koju se dostavlja ovaj izveštaj.

Prethodno navedene izmene  primenjuju se na utvrđivanje, obračunavanje i plaćanje poreske obaveze počev za 2020. godinu.

ZAKON O POREZIMA NA IMOVINU

Poreska oslobođenja

  • Precizirano je šta se smatra objektima namenjenim za primarnu poljoprivrednu proizvodnju.

Utvrđivanje poreza

  • Uvodi se obaveza podnošenja poreskih prijava preko javnih beležnka.
  • Lica koja ne vode poslovne knjige podnose poresku prijavu za poreza na imovinu preko javnog beležnika kada poreska obaveza nastaje ili prestaje danom overe ili potvrde isprave koju je sastavio javni beležnik, odnosno pravosnažne odluke koju je isti doneo.
  • Obveznicima poreza na nasleđe i poklon i poreza na prenos apsolutnih prava ukida se obaveza podnošenja poreske prijave kada se prava na nasleđe, poklon i prenos apsolutnih prava vrše po osnovu isprave koju je sačinio, overio ili potvrdio javni beležnik, odnosno po osnovu pravosnažne odluke koju je isti doneo.
  • Javni beležnik dužan je da poresku prijavu koju je sačinio dostavi u roku od 24 časa nadležnim organima.